مباهله؛ جلوه‌ای ماندگار از صداقت پیامبر(ص) و عظمت اهل‌بیت(ع)

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، حجت‌الاسلام سید مهدی هاشمی کارشناس مذهبی هرمزگان در یادداشتی نوشت: در تقویم تاریخ اسلام، بیست‌وچهارم ذی‌الحجه یادآور حادثه‌ای بزرگ و سرنوشت‌ساز است که به «مباهله» شهرت یافته است؛ رخدادی که نه‌تنها حقانیت پیامبر اسلام(ص) را به اثبات رساند، بلکه منزلت والای اهل‌بیت(ع) را نیز برای مسلمانان و آیندگان آشکار ساخت.

در سال دهم هجری، پیامبر اکرم(ص) پس از گسترش اسلام در شبه‌جزیره عربستان، نامه‌هایی به سران قبایل و پیروان ادیان مختلف ارسال کرد و آنان را به پذیرش دین اسلام فراخواند. در میان این دعوت‌ها، مسیحیان نجران نیز مورد خطاب قرار گرفتند. هیئتی از بزرگان و دانشمندان نجران برای گفت‌وگو با پیامبر(ص) راهی مدینه شدند تا از نزدیک با آموزه‌های اسلام آشنا شوند.

در جریان این دیدار، بحث‌های متعددی درباره شخصیت حضرت عیسی(ع) و جایگاه ایشان مطرح شد. مسیحیان نجران بر باورهای خود اصرار داشتند و استدلال‌های پیامبر(ص) را نپذیرفتند. در این هنگام، آیات الهی نازل شد و حقیقت آفرینش حضرت عیسی(ع) را همانند آفرینش حضرت آدم(ع) معرفی کرد؛ نشانه‌ای از قدرت بی‌پایان خداوند که نیازمند وجود پدر و مادر برای خلقت نیست.

با ادامه مخالفت‌ها، فرمان الهی برای مباهله صادر شد. مباهله به معنای آن است که دو طرفِ اختلاف، خداوند را گواه گرفته و از او بخواهند که دروغگویان را مورد لعنت و عذاب قرار دهد. این شیوه، آخرین راه برای اثبات حقیقت در برابر کسانی بود که پس از شنیدن استدلال‌های روشن همچنان بر مواضع خود پافشاری می‌کردند.

روز تعیین‌شده فرا رسید. مسیحیان نجران انتظار داشتند پیامبر اسلام(ص) با گروهی بزرگ از مسلمانان در محل حاضر شود، اما آنچه مشاهده کردند، صحنه‌ای متفاوت و تأثیرگذار بود. پیامبر(ص) تنها با عزیزترین و پاک‌ترین افراد خاندان خود به میدان آمد؛ حضرت علی(ع)، حضرت فاطمه زهرا(س)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع). این انتخاب پیام روشنی داشت؛ اینکه اهل‌بیت(ع) نزدیک‌ترین انسان‌ها به پیامبر(ص) و شایسته‌ترین افراد برای همراهی در چنین آزمون بزرگی هستند.

هنگامی که بزرگان نجران این صحنه را دیدند، از انجام مباهله هراسیدند. آنان دریافتند که پیامبر اسلام(ص) با اطمینان کامل به حقانیت خود قدم در این میدان گذاشته است و اگر کوچک‌ترین تردیدی داشت، عزیزترین افراد خانواده‌اش را همراه نمی‌آورد. از همین رو، از مباهله منصرف شدند و راه صلح و مصالحه را برگزیدند.

واقعه مباهله افزون بر آنکه نشانه‌ای روشن از صداقت و حقانیت پیامبر اکرم(ص) است، جایگاه ممتاز اهل‌بیت(ع) را نیز آشکار می‌کند. قرآن کریم در آیه مباهله، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) را مصداق «فرزندان ما»، حضرت فاطمه زهرا(س) را مصداق «زنان ما» و امیرالمؤمنین علی(ع) را مصداق «جان‌های ما» معرفی می‌کند؛ تعابیری که از عظمت و فضیلت بی‌نظیر این خاندان حکایت دارد.

امروز نیز پیام مباهله برای مسلمانان زنده و الهام‌بخش است؛ پیامی که بر پایه ایمان، یقین، صداقت و دفاع از حقیقت شکل گرفته و نشان می‌دهد که حق، هرگاه با اخلاص و استدلال همراه باشد، نیازی به قدرت‌نمایی ظاهری ندارد و خود راه را بر دل‌ها می‌گشاید.

بنابراین مباهله یکی از درخشان‌ترین صفحات تاریخ اسلام است؛ رویدادی که هم حقانیت رسالت پیامبر اکرم(ص) را تثبیت کرد و هم منزلت بی‌همتای اهل‌بیت(ع) را به عنوان نزدیک‌ترین و شایسته‌ترین همراهان پیامبر برای همیشه در تاریخ و معارف اسلامی ماندگار ساخت.