نوجوانان باید در عرصه‌های فرهنگی و اجتماعی میدان‌دار باشند

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، حجت‌الاسلام قاسم جعفرزاده گفت: برای اثرگذاری در عرصه فرهنگی و تربیتی، باید نوجوانان را از مخاطب صرف به کنشگران فعال تبدیل کنیم و با واگذاری مسئولیت، زمینه حضور مؤثر آنان در فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی و جهادی را فراهم سازیم.

حجت‌الاسلام قاسم جعفرزاده، مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل، در نشست «باید برخاست» با موضوع هماهنگی برای اعزام نوجوانان مستعد فرهنگی و قرآنی مدارس استان اردبیل به برنامه تلویزیونی «محفل» و ارائه راهکارهای تربیت دانش‌آموزان کنشگر و فعال فرهنگی که به همت امور بانوان اداره‌کل تبلیغات اسلامی استان اردبیل و با مشارکت «دختران حاج قاسم» در سالن اجتماعات این اداره‌کل برگزار شد، اظهار کرد: رسالت انبیا و اولیای الهی، تحقق حاکمیت صالحان و شکل‌گیری جامعه‌ای مبتنی بر ارزش‌های الهی بوده و انقلاب اسلامی نیز در امتداد این مسیر شکل گرفته است.

وی با اشاره به نقش بانوان در فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی افزود: بخش قابل توجهی از فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی با حضور مؤثر بانوان و دختران انجام می‌شود و این ظرفیت باید بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.

حجت الاسلام جعفرزاده با بیان اینکه فرهنگ دینی در جامعه ما ریشه در سنت‌هایی همچون روضه‌های خانگی و مجالس اهل‌بیت(ع) دارد، گفت: بانوان در طول تاریخ در تربیت دینی نسل‌ها نقش‌آفرین بوده‌اند و امروز نیز می‌توانند در عرصه تربیت و هدایت نوجوانان و جوانان نقش مؤثری ایفا کنند.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل با تأکید بر ضرورت توجه جدی به نسل نوجوان ادامه داد: «باید برخاست» به معنای برخاستن برای عظمت انقلاب اسلامی، به قامت شهیدان و در مسیر عشق به حضرت مهدی(عج) است و این حرکت باید با حضور و کنشگری نوجوانان استمرار پیدا کند.

وی تصریح کرد: تجربه تاریخ انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس نشان می‌دهد که سن و تعداد افراد، مانع اثرگذاری نیست؛ نوجوانانی همچون شهید مرحمت بالازاده و بسیاری از نوجوانان دوران انقلاب و دفاع مقدس در سنین پایین مسئولیت‌پذیر بودند و در عرصه‌های مختلف حضور یافتند.

حجت الاسلام جعفرزاده با بیان اینکه نوجوان امروز نیز از ظرفیت بالایی برای نقش‌آفرینی برخوردار است، اظهار کرد: نسل نوجوان امروز می‌تواند با ایمان، آگاهی و انگیزه در عرصه‌های فرهنگی و اجتماعی حضور پیدا کند، به شرط آنکه میدان لازم برای فعالیت و مسئولیت‌پذیری آنان فراهم شود.

وی یکی از مهم‌ترین راهکارهای ارتباط مؤثر با نوجوانان را واگذاری مسئولیت به آنان دانست و گفت: باید نوجوانان را در قالب گروه‌های مختلف فرهنگی، هنری، قرآنی، اجتماعی و جهادی سازماندهی و مسئولیت هر بخش را به خود آنان واگذار کرد تا ضمن کسب تجربه، احساس هویت، مسئولیت‌پذیری و اثرگذاری کنند.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل افزود: فعالیت‌هایی مانند گروه‌های سرود، هیئت‌های نوجوانان، جلسات قرآن، کتابخوانی و فعالیت‌های اجتماعی و جهادی می‌تواند زمینه مناسبی برای حضور، رشد و شکوفایی استعدادهای نوجوانان فراهم کند.

وی با اشاره به ضرورت پاسخگویی به پرسش‌ها و دغدغه‌های نسل جدید بیان کرد: امروز نوجوانان درباره مسائل مختلف فرهنگی و اجتماعی و موضوعاتی مانند حجاب پرسش دارند و باید با گفت‌وگوی منطقی، علمی و اقناعی به این پرسش‌ها پاسخ داده شود.

حجت الاسلام جعفرزاده ادامه داد: در تربیت نوجوان، شیوه ارتباط با مخاطب اهمیت بسیاری دارد و مربی باید علاوه بر برخورداری از دانش و توانمندی، بتواند ارتباطی صمیمانه و مؤثر با نوجوان برقرار کند و زمینه اعتماد و گفت‌وگو را فراهم سازد.

وی بر ضرورت استفاده از ظرفیت مدارس، مساجد، هیئت‌ها و مجموعه‌های فرهنگی برای تربیت نوجوانان تأکید کرد و گفت: حلقه‌های میانی و مجموعه‌های مردمی می‌توانند در شناسایی استعدادهای نوجوانان، آموزش، کادرسازی و فراهم کردن زمینه حضور و مسئولیت‌پذیری آنان نقش مهمی ایفا کنند.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل با تأکید بر استمرار برنامه‌های تربیتی اظهار کرد: تربیت نوجوان یک کار مقطعی نیست و باید با همراهی خانواده، مدرسه، مسجد، هیئت و مجموعه‌های فرهنگی و تربیتی استمرار داشته باشد.
وی با بیان اینکه خانواده در این مسیر نقش اساسی دارد، افزود: برنامه‌های تربیتی باید متناسب با سن، مقطع تحصیلی و شخصیت نوجوان طراحی شود و به جای مخاطب قرار دادن صرف نوجوان، باید از ظرفیت او به عنوان یک کنشگر فرهنگی و اجتماعی استفاده کرد.

ضرورت تداوم نشست «باید برخاست»

حجت الاسلام جعفرزاده با اشاره به استقبال نوجوانان و فعالان فرهنگی از این نشست، بر ضرورت تداوم چنین برنامه‌هایی تأکید کرد و گفت: گفت‌وگو با نوجوانان و شنیدن پرسش‌ها و دغدغه‌های آنان باید استمرار داشته باشد و در کنار سخنرانی، از ظرفیت کارشناسان، معلمان، استادان دانشگاه و فعالان فرهنگی برای پاسخ‌گویی تخصصی به مسائل مورد دغدغه نوجوانان استفاده شود.
وی همچنین با اشاره به پرسش‌های مطرح‌شده درباره تحولات اخیر و جنگ، بیان کرد: در موضوعات مهم و پیچیده‌ای که ذهن نوجوانان و عموم جامعه را درگیر می‌کند، باید زمینه حضور کارشناسان و استادان دانشگاه فراهم شود تا مسائل از زوایای مختلف برای مخاطبان تبیین شود و نوجوانان بتوانند تحلیل دقیق‌تری از وقایع داشته باشند.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل افزود: روایت دقیق و مستند از ظرفیت‌ها و دستاوردهای کشور، توجه به هویت ایرانی ـ اسلامی و تقویت اعتمادبه‌نفس ملی می‌تواند در برابر روایت‌های یک‌جانبه و شبهات موجود در فضای مجازی نقش مؤثری داشته باشد.

فعالیت‌های قرآنی نوجوانان را به رسانه معرفی کنید

در ادامه محمدحسین علیزاده‌کیاپی، دبیر تحریریه برنامه تلویزیونی «محفل»، در ادامه نشست «باید برخاست» در اردبیل، با قدردانی از حمایت‌های سازمان تبلیغات اسلامی از جریان «محفل» و برنامه «محفل ستاره‌ها»، گفت: این برنامه صرفاً به معرفی قاریان و حافظان قرآن محدود نیست و تلاش کرده‌ایم دامنه موضوعات قرآنی را به فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی نوجوانان نیز گسترش دهیم.

وی اظهار کرد: ممکن است چند نوجوان یا دختر جوان در محله خود فعالیتی مانند راه‌اندازی قرض‌الحسنه انجام دهند؛ این اتفاق از یک سو موضوعی اجتماعی و جذاب است و از سوی دیگر می‌تواند مصداقی از مفاهیمی باشد که در قرآن کریم مورد تأکید قرار گرفته است.

علیزاده‌کیاپی افزود: گاهی یک اتفاق ساده در زندگی یک نوجوان می‌تواند سوژه‌ای ارزشمند برای رسانه باشد؛ برای نمونه ممکن است یک نوجوان در قالب فعالیتی محله‌ای، مردم را به مصرف درست آب دعوت کند یا در یک فعالیت جهادی و خدمت‌رسانی مشارکت داشته باشد. چنین فعالیت‌هایی اگرچه ممکن است برای خانواده یا اطرافیان عادی به نظر برسد، اما وقتی روایت و بازتاب رسانه‌ای پیدا می‌کند، می‌تواند برای دیگران نیز الهام‌بخش باشد.

هر کنش قرآنی نوجوانان یک سوژه رسانه‌ای است

دبیر تحریریه برنامه «محفل» با بیان اینکه نوجوانان می‌توانند با فعالیت‌های عملی، مفاهیم قرآنی را در جامعه به نمایش بگذارند، ادامه داد: اگر نوجوانی کاری انجام داده که احساس می‌کنید می‌توان آن را در قالب یک فعالیت قرآنی و اجتماعی روایت کرد، این سوژه را به ما معرفی کنید تا زمینه پرداخت رسانه‌ای به آن فراهم شود.

وی توضیح داد: در برنامه، علاوه بر گفت‌وگو با نوجوان و روایت داستان فعالیت او، کارشناسان و روحانیون نیز می‌توانند ارتباط این اقدام را با مفاهیم و آموزه‌های قرآن کریم تبیین کنند؛ در واقع این بخش‌ها مکمل یکدیگر هستند تا مخاطب ببیند یک دستور یا مفهوم قرآنی چگونه می‌تواند در زندگی روزمره و رفتار نوجوانان نمود عملی پیدا کند.

علیزاده‌کیاپی با اشاره به ظرفیت «محفل ستاره‌ها» برای معرفی نوجوانان فعال، گفت: مهمانان این بخش عمدتاً نوجوان هستند و اگر قاری یا حافظ قرآن باشند، می‌توانند در این برنامه حضور پیدا کنند و در کنار فعالیت قرآنی خود، اقدامات و توانمندی‌های دیگری را نیز معرفی کنند.

وی افزود: ممکن است نوجوانی حافظ قرآن باشد و در کنار آن ورزشکار، هنرمند، فعال جهادی یا دارای مهارت دیگری باشد. این ویژگی‌ها می‌تواند در کنار فعالیت قرآنی او روایت شود و تصویری واقعی‌تر از ظرفیت‌های نوجوانان ارائه دهد.

توجه به سوژه‌های به ظاهر ساده

دبیر تحریریه «محفل» با تأکید بر اینکه بسیاری از ظرفیت‌های ارزشمند در زندگی روزمره دیده نمی‌شوند، بیان کرد: گاهی تصور می‌کنیم کاری که نوجوانان انجام می‌دهند عادی است، در حالی که وقتی همین فعالیت با زبان و روایت مناسب برای مخاطب بیان شود، جذابیت پیدا می‌کند.

وی ادامه داد: حتی ویژگی‌هایی مانند لهجه و فرهنگ بومی نیز می‌تواند به جذابیت روایت کمک کند و نشان دهد که فعالیت‌های قرآنی و اجتماعی نوجوانان در نقاط مختلف کشور، با فرهنگ و ویژگی‌های همان منطقه پیوند خورده است.

علیزاده‌کیاپی در پایان از فعالان فرهنگی و مجموعه‌های تربیتی خواست فعالیت‌های شاخص نوجوانان را شناسایی و معرفی کنند تا ظرفیت رسانه برای روایت این اقدامات و نشان دادن پیوند میان قرآن و زندگی روزمره به کار گرفته شود.